Sebze ve meyve ticaretinde fiyat ve belge oyunu iddiası

İSTANBUL - BHA

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü soruşturma dosyasına giren raporlarda, 41 riskli mükellefin kayıtları incelendi. Çiftçi beyanları, müstahsil makbuzları, e-faturalar ve Hal Kayıt Sistemi verilerinin karşılaştırılması sonucunda çeşitli uyumsuzluklar belirlendi.

Bazı üreticilerin ürünlerini daha düşük fiyatlarla sattıklarını beyan etmelerine rağmen, adlarına düzenlenen belgelerde daha yüksek fiyatların yer aldığı görüldü. Örneğin bazı mandalina satışlarında üreticinin beyan ettiği kilogram fiyatı 6-8 lira seviyesindeyken, belgelerde 28 liraya kadar fiyat gösterildi.

Raporlarda yalnızca fiyatlarda değil, ürün miktarlarında da ciddi farklılıklar tespit edildi. Bir üreticinin 200 ton olarak bildirdiği limon satışının 633 ton olarak belgelendirildiği, başka bir üreticinin yaklaşık 400-500 ton patates satışına karşılık adına 1 milyon 741 bin 840 kilogramlık belge düzenlendiği belirlendi.

Bazı kişiler ise adlarına belge düzenlenmesine rağmen ilgili firmalara hiç ürün satmadıklarını beyan etti. İncelemelerde, vefat etmiş kişiler adına da çeşitli tutarlarda müstahsil makbuzları düzenlendiğine ilişkin tespitlere yer verildi.

VDK raporlarında, bu tür uygulamaların şirketlerin kayıtlı maliyetlerini yükselterek kâr marjını olduğundan düşük göstermesine ve vergi matrahının etkilenmesine yol açabilecek riskler oluşturduğu değerlendirildi.